चीनबाट विकासको पाठ सिकेर फर्केला रास्वपा टोली
कूटनीतिक सम्बन्ध, विकासको अनुभव र राष्ट्रिय हितलाई व्यवहारमा उतार्नुपर्ने चुनौती
काठमाडौं । नेपालको राजनीतिक तथा कूटनीतिक वृत्तमा अहिले राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) को चीन भ्रमणले विशेष चासो पैदा गरेको छ।
सत्तारूढ दलका महामन्त्री विपिनकुमार आचार्यको नेतृत्वमा २० सदस्यीय प्रतिनिधिमण्डल चिनियाँ कम्युनिस्ट पार्टी (सीपीसी) को निमन्त्रणामा चीन भ्रमणमा गएको छ।
सुशासन, आर्थिक विकास, सार्वजनिक सेवा प्रवाह, संस्थागत क्षमता अभिवृद्धि र राजनीतिक नेतृत्वका विषयमा अनुभव आदानप्रदान गर्ने भ्रमणको घोषित उद्देश्य छ। तर यो भ्रमण केवल औपचारिक भेटघाट र राजनीतिक आतिथ्यमा सीमित हुनु हुँदैन। यसले नेपालका लागि के उपलब्धि ल्याउँछ भन्ने प्रश्न महत्त्वपूर्ण छ।
चीन आज विश्व अर्थतन्त्र, प्रविधि, पूर्वाधार निर्माण, औद्योगिक विकास र सार्वजनिक सेवा प्रवाहमा उल्लेखनीय प्रगति गरेको मुलुक हो।
ती अनुभवबाट नेपालले धेरै कुरा सिक्न सक्छ। विशेषगरी कृषि आधुनिकीकरण, पर्यटन प्रवर्द्धन, डिजिटल प्रविधि, रोजगारी सिर्जना, औद्योगिक उत्पादन र पूर्वाधार विकासमा चीनसँग सहकार्यका प्रशस्त सम्भावना छन्।
प्रधानमन्त्री वालेन्द्र शाहले पनि भ्रमणमा प्रविधि, व्यापार, पर्यटन र कृषि आधुनिकीकरणलाई प्राथमिकता दिन निर्देशन दिनुभएको विषय सकारात्मक छ। भ्रमणलाई घुमफिरमा मात्र सीमित नगरी नेपालको राष्ट्रिय हितका क्षेत्रमा ठोस उपलब्धि हासिल गर्ने अवसरका रूपमा लिनुपर्छ।
तर एउटा महत्त्वपूर्ण पक्ष के हो भने नेपालको परराष्ट्र नीति कुनै एक छिमेकीको प्रभावमा सीमित हुनु हुँदैन। भारत र चीन दुवै नेपालका महत्त्वपूर्ण छिमेकी तथा विकास साझेदार हुन्।
त्यसैले नेपालको कूटनीति सन्तुलित, स्वतन्त्र र राष्ट्रिय स्वार्थमा आधारित हुनुपर्छ। चीनसँगको सम्बन्ध विस्तार गर्दा भारतसँगको सम्बन्धलाई कमजोर बनाउने वा कुनै तेस्रो मुलुकको रणनीतिक प्रतिस्पर्धामा नेपाललाई जोड्ने काम हुनुहुँदैन।
रास्वपाले नयाँ राजनीतिक शक्तिका रूपमा सुशासन, पारदर्शिता र परिणाममुखी कार्यशैलीको प्रतिबद्धता व्यक्त गर्दै आएको छ। अब त्यसको परीक्षा पनि यस्तै अन्तर्राष्ट्रिय भ्रमणबाट हुनेछ। भ्रमणपछि टोलीले के सिक्यो, नेपालमा त्यसलाई कसरी कार्यान्वयन गर्न सकिन्छ र नागरिकले त्यसबाट के लाभ पाउँछन् भन्ने विषय सार्वजनिक हुनुपर्छ।
चीन भ्रमणबाट फर्कंदा प्रतिनिधिमण्डलले तस्बिर, उपहार र औपचारिक प्रतिबद्धता मात्र होइन, नेपालका लागि लगानी, प्रविधि हस्तान्तरण, व्यापार विस्तार, पर्यटन सहकार्य र विकासका ठोस सम्भावना बोकेर फर्कनुपर्छ।
अन्ततः चीन भ्रमणको सफलता भ्रमणको अवधि, भेटघाटको संख्या वा स्वागत सत्कारले होइन, त्यसबाट नेपालले प्राप्त गर्ने उपलब्धिले निर्धारण गर्नेछ। जनताले खोजेको सन्देश पनि यही हो—विदेश भ्रमणको उपलब्धि कागजमा होइन, देशको विकास र नागरिकको जीवनमा देखिनुपर्छ।


