न्यूज अभियान
हरेक खबर विशेष खबर

काठमाडौं, १६ भदौ । गत भदौ १० गते भोटेकोशी नदीमा आएको विनाशकारी बाढीमा परी ज्यान गुमाएकामध्ये पहिचान खुल्न नसकेका शवको व्यवस्थापन काठमाडौंमा समेत गरिने भएको छ।

काठमाडौंका प्रमुख जिल्ला अधिकारी ईश्वरराज पौडेलका अनुसार काठमाडौंमा प्राप्त शव व्यवस्थापनका लागि सरकारी वन क्षेत्र प्रयोग गर्ने तयारी भइरहेको छ। बाढीपछि ठूलो संख्यामा शव प्राप्त हुन थालेपछि अस्पताल तथा शवगृहमा राख्ने क्षमतामा समेत चाप परेको छ।

यसअघि पहिचान खुल्न नसकेका केही शव चितवनस्थित एक जंगल क्षेत्रमा व्यवस्थापन गरिएको थियो। स्वास्थ्य मन्त्रालयका अनुसार देशभरका अस्पतालमा गरी करिब ६ सय शव राख्न सक्ने क्षमता मात्रै रहेको छ।

क्षमताभन्दा बढी शव जम्मा हुन थालेपछि संक्रमण तथा महामारीको जोखिमलाई ध्यानमा राख्दै सरकारले पहिचान नभएका शवको विधिसम्मत व्यवस्थापन प्रक्रिया अघि बढाएको हो।

राष्ट्रिय विपद् जोखिम न्यूनीकरण तथा व्यवस्थापन प्राधिकरणका अनुसार हालसम्म ९८७ शव प्राप्त भइसकेका छन्। तीमध्ये करिब एक सय शव काठमाडौं ल्याइएको बताइएको छ। बाढीबाट भएको मानवीय क्षतिको वास्तविक विवरण अझै संकलन तथा प्रमाणीकरणकै क्रममा रहेको छ।

सरकारले ‘पहिचान नभएका तथा बेवारिसे शव व्यवस्थापन निर्देशिका, २०७८’ अनुसार शव व्यवस्थापन गर्ने जनाएको छ। निर्देशिकाले शव व्यवस्थापनअघि मुचुल्का तयार गर्ने, प्रारम्भिक पहिचान गर्ने, आवश्यक परे थप वैज्ञानिक विधि प्रयोग गरी पहिचानको प्रयास गर्ने, सनाखत तथा अभिलेखीकरण गर्ने र शवको पहिचान तथा विवरण सुरक्षित राख्न संकेत चिह्नसमेत राख्नुपर्ने व्यवस्था गरेको छ।

बाढीमा आफन्त गुमाएका परिवारले भविष्यमा शव पहिचान गर्न सक्ने अवस्थालाई समेत ध्यानमा राखेर अभिलेख, संकेत चिह्न तथा सम्भावित पहिचानका प्रमाण सुरक्षित राख्नुपर्ने अधिकारीहरूले बताएका छन्।

यसैबीच, विपद्को केही दिनपछि समेत शव फेला पर्ने क्रम जारी रहेकाले खोज तथा उद्धारसँगै शव व्यवस्थापनलाई पनि संवेदनशील र व्यवस्थित ढंगले अघि बढाउनुपर्ने चुनौती सरकारसामु देखिएको छ।